ÇED RAPORU

Yatırım sürecinin merkezinde Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) yer alır. Kapsamdaki projelerde ruhsat ve inşaat izinleri başta olmak üzere birçok yatırım adımı, ÇED sürecinin sonucuna bağlı olarak ilerler. ÇED süreci doğru yönetilmediğinde, milyonlarca liralık yatırımlar bürokratik gecikmelere, idari para cezalarına ve hatta durdurma kararlarına maruz kalabilir.
İzmir merkezli Sistem Çevre Danışmanlık olarak, Ege Bölgesi'ndeki sanayicilerin ve yatırımcıların ruhsat süreçlerinde zaman kaybetmeden projelerini hayata geçirmelerini sağlıyoruz.
1. ÇED Kararı Olmadan İnşaata veya Faaliyete Başlamanın Riskleri Nedir?
2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 10. maddesi gereğince, ÇED sürecine tabi projeler için "ÇED Olumlu" kararı alınmadıkça;
Yatırım için yapı ruhsatı veya işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilemez.
İlgili teşvik ve hibe mekanizmaları onaylanmaz.
İzin alınmadan başlanan faaliyetler derhal durdurulur ve yüksek tutarlı idari para cezaları uygulanır.
Bir yatırımın planlama aşamasında ÇED kapsamının yanlış değerlendirilmesi, projenin aylar boyunca durmasına ve finansman maliyetlerinin artmasına neden olur.
2. Tesisiniz Hangi Listede?: Ek-1 mi, Ek-2 mi?
ÇED Yönetmeliği kapsamında projeler; alan büyüklüğü, üretim kapasitesi, hammadde kullanımı ve çevresel etki potansiyeline göre iki ana kategoride değerlendirilir:
ÇED Ek-1 Listesi (ÇED Raporu Hazırlanması Zorunlu Tesisler): Ağır sanayi tesisleri, büyük ölçekli maden sahaları, enerji santralleri ve belirli kapasitenin üzerindeki kimya veya geri dönüşüm tesislerini kapsar. Doğrudan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı nezdinde yürütülür.
ÇED Ek-2 Listesi (Proje Tanıtım Dosyası - PTD Hazırlanacak Tesisler): Orta ölçekli üretim tesisleri, kırma-eleme tesisleri, belirli kapasitedeki dökümhaneler ve gıda/tekstil işleme vb tesislerini kapsar. İl Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlükleri tarafından incelenir.
Tesisinizin kapasite sınırlarının doğru analizi, gereksiz bürokratik prosedürlerin önüne geçilmesini ve sürecin en kısa sürede tamamlanmasını sağlar.
3. ÇED Süreçlerinde Neden Yerel Saha Deneyimi Şart?
ALOSBİ, İzmir Atatürk OSB (İAOSB), Torbalı, Manisa, Kemalpaşa (KOSBİ) veya Bergama OSB gibi Ege Bölgesi’nin önde gelen sanayi bölgelerinde yatırım yaparken, yalnızca genel mevzuata değil, OSB yönetimlerinin özel altyapı ve arıtma standartlarına da uyum sağlamak gerekir.
Bölgesel flora/fauna yapısı, su havzaları koruma esasları, deşarj standartları ve yerel idarelerin beklentilerine hakim bir mühendislik ekibiyle çalışmak; ÇED dosyanızın İnceleme ve Değerlendirme Komisyonu (İDK) süreçlerinde sağlıklı ilerlemesine katkı sağlar.
4. Sistem Çevre ÇED Sürecinizi Nasıl Yönetir?
İzmir merkezli teknik kadromuzla, projenizin ilk konsept aşamasından onaylı kararın alınmasına kadar tüm adımları uçtan uca yürütüyoruz:
Ön Değerlendirme ve Saha İncelemesi: Tesisinizin yer seçimi, kapasitesi ve proses akış şeması incelenerek ÇED muafiyet, Ek-1 veya Ek-2 durumu netleştirilir.
Teknik Dosya Hazırlığı: Jeoloji, biyoloji, çevre mühendisliği ve harita disiplinlerinden uzmanlarımızca mevzuata uygun ÇED Raporu veya Proje Tanıtım Dosyası (PTD) hazırlanır.
Resmi Süreç Takibi: Bakanlık ve İl Müdürlüğü nezdindeki başvuru, komisyon toplantıları ve saha denetimleri eksiksiz takip edilir.
Entegre İzin Süreçlerine Geçiş: ÇED kararının ardından tesisinizin faaliyete geçebilmesi için gerekli Çevre İzin ve Lisans süreçleri başlatılır.
Tesisinizin ÇED Durumunu Birlikte Değerlendirelim
Yatırımınızın ruhsat ve onay süreçlerini şansa bırakmayın. Tesisinizin kapasite bilgilerini ve lokasyon detaylarını paylaşın; Sistem Çevre’nin uzman mühendislik kadrosu projenizi ücretsiz ön değerlendirmeye alsın.
Sıkça sorulan sorular
ÇED Olumlu kararı ne kadar süre geçerlidir?
2022 tarihli Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği'ne göre, “ÇED Olumlu” kararı verilen bir projede karar tarihinden itibaren 5 yıl içinde mücbir sebep olmaksızın yatırıma başlanmazsa karar geçerliliğini yitirir. Bu nedenle ÇED süreci, yatırım ve finansman takvimiyle birlikte planlanmalıdır.
Mevcut tesisimde kapasite artışı yaparsam yeniden ÇED gerekir mi?
Kapasite artışı veya proses değişikliği planlanıyorsa, değişiklik sonrası durumun ÇED Yönetmeliği'nin Ek-1 ve Ek-2 listeleriyle yeniden karşılaştırılması gerekir. Eşik değerler aşılıyor ya da önceki kararın kapsamı değişiyorsa yeni bir ÇED veya Proje Tanıtım Dosyası süreci başlatılır. Sistem Çevre bu değerlendirmeyi yatırım kararından önce yapar.
Halkın Katılımı Toplantısı nedir?
Ek-1 listesindeki projelerde, ÇED sürecinin başında proje alanına yakın bir yerde yapılan, halkın proje hakkında bilgilendirildiği ve görüşlerinin alındığı toplantıdır. Toplantının yeri ve tarihi önceden ilan edilir. Ek-2 kapsamında hazırlanan Proje Tanıtım Dosyası süreçlerinde bu toplantı yapılmaz.
ÇED kararı ile çevre izni aynı şey mi?
Hayır. ÇED kararı, yatırım yapılmadan önce alınan bir karardır. Çevre izni ise tesis faaliyete geçerken emisyon, atık su deşarjı veya gürültü konularında Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği kapsamında alınır. Çoğu sanayi tesisi her ikisine de ihtiyaç duyar ve ÇED kararı, çevre izni başvurusunda istenen belgelerden biridir.
ÇED başvurusu nereden yapılır?
ÇED ve Proje Tanıtım Dosyası başvuruları, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın elektronik sistemi (e-ÇED) üzerinden, Bakanlıktan yeterlik belgesi almış kuruluşlar aracılığıyla yapılır. Ek-1 projeleri Bakanlık, Ek-2 projeleri ise projenin bulunduğu ilin İl Müdürlüğü tarafından değerlendirilir.
2026 Değişikliği: "ÇED Gerekli Değildir" Kararı Kaldırıldı
5 Mart 2026 tarihli ve 33187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle ÇED Yönetmeliği'ndeki "ÇED Gerekli Değildir" kararı kaldırıldı. Ek-2 listesindeki projeler için Proje Tanıtım Dosyası (PTD) hazırlanmaya devam ediyor; değerlendirme sonunda artık "ÇED Olumlu" veya "ÇED Raporu Hazırlanmalıdır" kararı veriliyor. Bakanlık, Ek-2 projelerindeki bu karar yetkisini il müdürlüklerine devredebiliyor.
Değişiklikten önce alınmış ve geçerliliği devam eden kararlar için Yönetmelik'in "ÇED Olumlu" kararına ilişkin hükümleri uygulanıyor. Elinizde eski tarihli bir karar varsa geçerliliğini birlikte kontrol edelim.
ÇED Kapsam Dışı Görüşü
Faaliyetiniz ÇED Yönetmeliği'nin Ek-1 ve Ek-2 listelerinde yer almıyorsa ya da kapasitesi eşik değerlerin altındaysa proje ÇED kapsamı dışındadır. Bu durum, il müdürlüğüne yapılan başvuru sonucunda verilen "ÇED Yönetmeliği kapsamı dışındadır" yazılı görüşüyle belgelenir. Bu yazı ruhsat, teşvik ve kredi başvurularında sıkça istenir.
ÇED Sonrası İzleme ve Kontrol
"ÇED Olumlu" kararı verilen projelerde Bakanlık, nihai ÇED raporunda veya Proje Tanıtım Dosyasında taahhüt edilen hususların yerine getirilip getirilmediğini izler, kontrol eder ve denetler; bu süreçte proje ilerleme raporları esas alınır. Karar sonrası izleme ve raporlama süreçlerinizi de takip ediyoruz.
ÇED ve PTD başvurusunda istenen belgelerin listesi için: ÇED Raporu İçin Gerekli Evraklar (2026 Rehberi)
Hizmet Bölgelerimiz: İzmir, Manisa ve Aydın
ÇED raporu ve Proje Tanıtım Dosyası hizmetimizi Alsancak/İzmir'deki ofisimizden İzmir, Manisa ve Aydın'daki işletmelere saha ziyaretiyle veriyoruz.
İzmir'de ÇED raporu hazırlatmak isteyen yatırımcılar için süreci yatırım yerini sahada inceleyerek başlatıyoruz. İzmir ÇED başvurularında Proje Tanıtım Dosyasını ve ÇED raporunu baştan sona biz hazırlıyoruz. Manisa ve Aydın'daki yatırımlar için de ÇED raporu ve Proje Tanıtım Dosyası hazırlıyoruz.
- İzmir: Atatürk OSB, Kemalpaşa OSB, Torbalı, Aliağa, Çiğli, Menemen, Bornova ve diğer ilçeler.
- Manisa: Manisa OSB, Turgutlu, Akhisar, Salihli ve Soma.
- Aydın: Aydın OSB, Nazilli, Söke, Germencik, Kuşadası ve Didim.
Teklif için 0554 533 89 90 numarasını arayın veya iletişim formunu doldurun.