Emisyon Ticaret
Sistemi (TR ETS) Danışmanlığı
Türkiye
Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği, 27 Ağustos 2026 tarihli ve 33353 sayılı
Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 7552 sayılı İklim Kanunu'na
dayanan yönetmelik; sera gazı emisyonlarının izlenmesi, raporlanması ve
doğrulanması (İRD) kurallarını yeniden belirliyor ve Türkiye'de karbon
piyasasını fiilen başlatıyor. Sistem Çevre olarak, kapsamdaki sanayi
tesislerinin izin, izleme, raporlama ve tahsisat süreçlerini mevzuata uygun ve
zamanında yürütmesi için uçtan uca danışmanlık veriyoruz.
Emisyon Ticaret
Sistemi nedir?
Emisyon
Ticaret Sistemi (ETS), sera gazı emisyonlarına bir üst sınır koyan ve bu sınır
içinde "tahsisat" adı verilen emisyon haklarının alınıp satılmasına
dayanan piyasa temelli bir mekanizmadır. Bir tahsisat, bir ton karbondioksit
eşdeğeri (CO₂e) sera gazı
salma hakkını temsil eder. Kapsamdaki tesisler, her yıl doğrulanmış emisyonları
kadar tahsisatı teslim etmekle yükümlüdür. Tahsisatların bir kısmı ücretsiz dağıtılır,
kalanı ihale (birincil piyasa) ve alım-satım (ikincil piyasa) yoluyla EPİAŞ'ın
işlettiği piyasada temin edilir.
Hangi tesisler ETS
kapsamında?
Yönetmelik,
EK-1 listesindeki faaliyetleri yürüten tesisleri kurulu kapasitelerine göre
ihtiyatlı olarak hesaplanan yıllık emisyonlarına göre üç kategoriye ayırır
(biyokütle kaynaklı CO₂ hariç,
transfer edilen CO₂ dahil):
- Kategori A: Yıllık emisyonu
50.000 ton CO₂e ve altı olan tesisler. ETS dışındadır,
ancak izleme, raporlama ve doğrulama (İRD) yükümlülüğü devam eder.
- Kategori B: Yıllık emisyonu
50.000 – 500.000 ton CO₂e arası olan
tesisler. ETS kapsamındadır.
- Kategori C: Yıllık emisyonu
500.000 ton CO₂e üzerinde olan tesisler. ETS kapsamındadır.
Önemli
ayrıntılar:
- Kategori A
tesisler ETS'ye girmese de emisyonlarını izlemek, raporlamak ve
doğrulatmak zorundadır.
- EK-1'deki
faaliyetlerden birini yürüten işletmenin, listedeki diğer faaliyetleri de
kapasiteye bakılmaksızın kapsama girer.
- Okul, üniversite,
hastane ve savunma sanayi tesisleri ETS dışındadır; ancak İRD
yükümlülükleri sürer.
- Ar-Ge tesisleri,
yalnızca biyokütle kullanan tesisler ve askeri unsurlar yönetmelik kapsamı
dışındadır.
- Doğal gaz ve ham
petrolün iletimi ve depolanması, birinci uygulama dönemi sonuna kadar ETS
dışındadır (İRD hariç).
Sera gazı emisyon
izni
ETS
kapsamındaki işletmelerin faaliyetlerini sürdürebilmesi için İklim Değişikliği
Başkanlığı'ndan sera gazı emisyon izni alması zorunludur. Başvuru, EK-3'teki
bilgi ve belgelerle elektronik ortamda yapılır.
- Başvuru en fazla
60 gün içinde değerlendirilir. Eksik veya hatalı belgeler 10 iş günü
içinde bildirilir ve 3 ay içinde tamamlanmalıdır; aksi halde başvuru
reddedilir ve başvuru ücreti iade edilmez.
- İzin 5 yıl
geçerlidir. Yenileme başvurusu, sürenin bitiminden en az 6 ay önce
yapılmalıdır.
- Faaliyet, kategori
veya izin sahibinde olan değişiklikler 30 gün içinde Başkanlığa
bildirilmelidir.
- Farklı
adreslerdeki her tesis için ayrı izin alınır; aynı adresteki tesisler için
tek izin yeterlidir.
- Geçiş hükmü: İklim
Kanunu'nun yürürlüğünden itibaren 3 yıl içinde izin alınması gerekir; bu
süre boyunca kapsamdaki işletmelerin bir kereye mahsus izinli olduğu kabul
edilir.
İzleme, raporlama
ve doğrulama takvimi
- İzleme planı: Emisyonların
izlenmeye başlanacağı tarihten en az 6 ay önce Başkanlığın onayına
sunulur. Uygun bulunmazsa eksikler için 30 gün süre verilir.
- İzleme
Metodolojisi Planı: Alt tesis verilerinin nasıl izleneceğini
gösterir. Pilot dönemdeki işletmeler ilk planı yönetmeliğin yürürlüğünden
itibaren 2 ay içinde sunar (Başkanlık bu süreyi 6 aya kadar uzatabilir).
- Yıllık emisyon
raporu:
Bir önceki yılın 1 Ocak – 31 Aralık emisyonları ve faaliyet seviyeleri her
yıl 30 Nisan'a
kadar raporlanır.
- Doğrulama: Rapor, Başkanlığa
gönderilmeden önce MEDAS sistemiyle atanan ve ISO/IEC 17029'a göre TÜRKAK
tarafından akredite edilmiş bağımsız bir doğrulayıcı kuruluşça
doğrulanmalıdır.
- Ücretsiz tahsisat
başvurusu:
Ulusal Tahsisat Planı'nın yayımından itibaren 30 gün içinde yapılır. Geç
başvuruda başvuru bedeli %50 artırımlı ödenir.
- Tahsisat teslimi: Doğrulanmış
emisyon kadar tahsisat, yükümlülük yılının Kasım ayının son iş gününe kadar İşlem
Kayıt Sistemi üzerinden teslim edilir.
- Kayıt saklama: Tüm veri ve
kayıtlar en az 10 yıl saklanmalıdır.
Yükümlülükler
yerine getirilmezse ne olur?
Yönetmelik,
7552 sayılı Kanun'a dayanarak yüksek idari para cezaları öngörür. Örneğin
doğrulanmış emisyon raporunu süresinde sunmayan Kategori A tesise 627.450 TL,
büyük Kategori C tesislere 6.274.500 TL'ye kadar ceza uygulanır; ETS
kapsamındaki işletmeler için bu tutarlar iki katına çıkar. Sera gazı emisyon
izni olmadan faaliyet gösteren ETS kapsamındaki tesislere ise kapasitesine göre
1.254.900 TL'den 12.549.000 TL'ye kadar ceza öngörülmüştür. Teslim edilmeyen
tahsisatlar ayrıca sonraki yılın yükümlülüğüne eklenir.
Sistem Çevre ETS
danışmanlığı kapsamında neler yapar?
- Tesisinizin EK-1
kapsamında olup olmadığının ve kategorisinin (A, B, C) belirlenmesi
- Sera gazı emisyon
izni başvuru dosyasının hazırlanması ve sürecin takibi
- İzleme planı ve
İzleme Metodolojisi Planı'nın hazırlanması, alt tesislerin belirlenmesi
- Yıllık sera gazı
emisyon raporu ve faaliyet seviyesi raporunun hazırlanması
- Doğrulama
denetimine hazırlık ve doğrulayıcı bulgularının kapatılması
- Ücretsiz tahsisat
başvurusu ve tahsisat ihtiyacının önceden hesaplanması
- Emisyon azaltım
fırsatlarının belirlenmesi; SKDM/CBAM ve kurumsal karbon ayak izi
çalışmalarıyla entegrasyon
Doğrulama
işlemi mevzuat gereği bağımsız akredite kuruluşlarca yapılır; Sistem Çevre,
raporlarınızı doğrulamaya hazır hale getiren danışman olarak çalışır.
Sıkça sorulan
sorular
Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi ne zaman başladı?
Yönetmelik 27 Ağustos 2026'da yürürlüğe girdi. Pilot dönem 2026 ve 2027 emisyon yıllarını kapsıyor.
Tesisim ETS kapsamında değilse hiçbir yükümlülüğüm yok mu?
EK-1 faaliyetlerinden birini yürütüyorsanız, Kategori A olsanız bile
emisyonlarınızı izlemek, raporlamak ve doğrulatmak zorundasınız. ETS'ye ait
tahsisat teslim yükümlülüğü ise Kategori B ve C tesisler içindir.
Sera gazı emisyon izni kaç yıl geçerlidir?
5 yıl. Yenileme başvurusu süre bitmeden en az 6 ay önce yapılmalıdır.
Emisyon raporu ne zaman verilir?
Her yıl 30 Nisan'a kadar, bir önceki takvim yılının emisyonları için,
doğrulanmış olarak verilir.
Karbon kredisi ETS'de kullanılabilir mi?
Türkiye'de gerçekleştirilen projelerden elde edilen karbon kredileri, Karbon
Piyasası Kurulu'nun belirleyeceği oranı aşmamak üzere tahsisat teslim
yükümlülüğünde kullanılabilir.
Tesisiniz için ön
değerlendirme
Faaliyet
türünüzü, kurulu kapasitenizi ve yakıt tüketim bilgilerinizi bize iletin;
tesisinizin ETS kapsamını, kategorisini ve sizi bekleyen takvimi birlikte
netleştirelim. İletişim: 0554 533 89 90 · info@sistemcevre.com.tr
Kaynak:
Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği (Resmî Gazete, 27.08.2026, sayı
33353); 7552 sayılı İklim Kanunu.
Hizmet Bölgelerimiz: İzmir, Manisa ve Aydın
Emisyon Ticaret Sistemi (TR ETS) danışmanlığı hizmetimizi Alsancak/İzmir'deki ofisimizden İzmir, Manisa ve Aydın'daki işletmelere saha ziyaretiyle veriyoruz.
- İzmir: Atatürk OSB, Kemalpaşa OSB, Torbalı, Aliağa, Çiğli, Menemen, Bornova ve diğer ilçeler.
- Manisa: Manisa OSB, Turgutlu, Akhisar, Salihli ve Soma.
- Aydın: Aydın OSB, Nazilli, Söke, Germencik, Kuşadası ve Didim.
Teklif için 0554 533 89 90 numarasını arayın veya iletişim formunu doldurun.